Tu jesteś: Medcentre | Medycyna w pigułce  »  Porady  »  Czy smartfony mogą wywoływać depresję?

Czy smartfony mogą wywoływać depresję?

Opublikowano w kategorii Porady       
Czy smartfony mogą wywoływać depresję?

Oto pytanie, które stawiają sobie naukowcy na całym świecie. Dotychczasowe badania nie nastrajają optymistycznie.

Smartfony zrewolucjonizowały międzyludzką komunikację, stały się nieodłącznym elementem codzienności, bez którego wiele osób, zwłaszcza młodych, nie wyobraża sobie życia. Mobilne urządzenia elektroniczne dawno już przestały być tylko telefonami. W bardzo krótkim czasie od pojawienia się pierwszych modeli na rynku stały się oknem na świat, poręcznym centrum rozrywki, źródłem wiedzy, gadżetem wspomagającym nawigację.

Zastosowania smartfonów można by mnożyć i mnożyć. Na co dzień w kieszeni nosimy furtkę do zaczarowanego świata mediów społecznościowych, blogów, stron internetowych, e-booków, setek tysięcy filmów, utworów muzycznych, gier komputerowych itd. Trudno się więc dziwić najmłodszym pokoleniom, że nie mogą oderwać wzroku od ekranów.

 

Druga strona medalu

Jak się jednak okazuje – ten nieograniczony dostęp do milionów gigabajtów danych może przytłaczać, upośledzać codzienne funkcjonowanie (zwłaszcza u młodzieży), wpływać ujemnie na samoocenę. Ostatnio w mediach mówi się o smartfonach w kontekście depresji i uzależnień, z którymi to problemami zmaga się coraz więcej użytkowników nowych technologii. Ile w tym jest prawdy i czy rzeczywiście mamy obecnie do czynienia z epidemią depresji, spowodowaną powszechną dostępnością smartfonów?

 

Co na ten temat mówią badania?

Na całym świecie prowadzi się obecnie szeroko zakrojone badania nad wpływem korzystania z urządzeń mobilnych na ludzką psychikę. Naukowcy koncentrują szczególnie uwagę na dzieciach i młodzieży, ponieważ to właśnie najmłodsze pokolenia są najbardziej zapalonymi użytkownikami smartfonów. Wnioski wyłaniające się z dotychczasowych badań nie pozostawiają wątpliwości: nadużywanie smartfonów prowadzi do uzależnienia.

Jest to problem nasilający się na całym świecie. O skali tego zjawiska zaświadcza wzrastająca z roku na rok liczba ośrodków odwykowych dla osób uzależnionych od urządzeń mobilnych. W związku z tym nasuwa się pytanie: gdzie leży granica między racjonalnym korzystaniem ze smartfona a uzależnieniem? Trudno dać tu uniwersalną odpowiedź. Można jedynie wskazać typowe symptomy uzależnienia. Osoba uzależniona spędza coraz więcej czasu na korzystaniu z telefonu, zaniedbuje codzienne obowiązki, a także relacje z innymi ludźmi.

W sytuacji, gdy nie ma dostępu do smartfona, odczuwa silny niepokój. W skrajnych przypadkach ogranicza do minimum czas potrzebny na sen, jedzenie, a także inne aktywności. Próby powstrzymywania się od korzystania z urządzenia mobilnego kończą się intensywnym lękiem, silnym pobudzeniem, bólami głowy, zdenerwowaniem i kompulsywną chęcią sięgnięcia po telefon.

 

Smartfony a depresja

Związek między korzystaniem ze smartfonów a depresją jest bardziej złożony. Liczne badania naukowe udowodniły, że częste korzystanie z mediów społecznościowych (której to aktywności użytkownicy urządzeń mobilnych poświęcają znaczną ilość czasu) może zaniżać samoocenę. Obserwując życie innych ludzi, które na Facebooku wydaje się bujne, ciekawe i fascynujące, można odnieść wrażenie, że samemu żyje się życiem pustym, nudnym i mało interesującym.

Duże znaczenie mają też wirtualne interakcje z innymi. W świecie, w którym o Twojej atrakcyjności decyduje liczba lajków i znajomych (a może raczej: obserwatorów), trudno zachować o sobie dobre mniemanie, jeśli Twoje posty nie wywołują pożądanego oddźwięku. Osobnym problemem jest hejt internetowy. Wiele nastolatków pada ofiarą przemocy słownej i psychicznej ze strony swoich rówieśników.

Social media są dogodnym kanałem do rozpuszczania krzywdzących plotek, rozpowszechniania kompromitujących zdjęć oraz innych materiałów. Ustalenia naukowców z najbardziej wiodących uniwersytetów na świecie wskazują wyraźną korelację między częstotliwością korzystania z urządzeń mobilnych a ryzykiem depresji.

 

Czy wobec tych wszystkich mało optymistycznych faktów pozostaje nam wyrzucić swoje telefony na śmietnik? Oczywiście, że nie – grunt to zachować zdrowy umiar, korzystać mądrze z udogodnień, jakie oferują nam smartfony, i nie rezygnować z innych aktywności.